Andrzej Hejduk

Centralny Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Opakowań

Anna Kosmacz-Chodorowska

Instytut Logistyki i Magazynowania - GS1 Polska

Dla wielkotowarowych, polskich dostawców pakowanych świeżych produktów ogrodniczych oraz ich biznesowych partnerów, tj. wielkotowarowych odbiorców oraz producentów/dostawców opakowań i usługodawców branży TSL opracowany został System Wspomagania Doboru Opakowań (SWDO). 

System Wspomagania Doboru Opakowań został opracowany przez Centralny Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Opakowań (COBRO), w ramach realizacji Projektu PL 0015: „Opakowanie jako czynnik gospodarczego rozwoju regionu i poprawy ochrony zasobów naturalnych”, przy współpracy z partnerem norweskim Østfoldforskning oraz krajowym Instytutem Logistyki i Magazynowania - GS1 Polska. Projekt ten, o symbolu PL 0015 został dofinansowany ze środków Norweskiego Mechanizmu Finansowego.

System ułatwia dobór odpowiednich opakowań dla określonych świeżych owoców i warzyw, zgodnie z wymogami odbiorców. Przygotowanie i wprowadzenie do obrotu rynkowego prawidłowo pakowanych w formie paletowych jednostek ładunkowych produktów, uzgodnione z uczestnikami łańcucha dostaw, stymuluje współpracę partnerów biznesowych i ma wpływ na obrót rynkowy.

Uzasadnienie realizacji projektu

Niewłaściwy sposób pakowania jest przyczyną bariery eksportowej i stanowi problem dla krajowego obrotu polskimi świeżymi produktami ogrodniczymi. Rozwiązaniem problemu jest pakowanie tych towarów zgodnie z wymogami i oczekiwaniami rynkowego obrotu wielkotowarowego. Dotyczy to zwłaszcza owoców i warzyw, które trafiają do sprzedaży detalicznej w wielkopowierzchniowych sklepach, gdzie najczęściej dominuje samoobsługa, a towar jest gotowy do sprzedaży wprost z opakowania zbiorczego/transportowego. Wiele czynników, w tym: względy fitosanitarne, ochrona produktu i zachowania wysokiej jakości produktu, przemawia za pakowaniem świeżych owoców i warzyw przez wielkotowarowego dostawcę, spełniającego określone wymagania. Dostawca powinien więc dobrać odpowiednie opakowanie. System Wspomagania Doboru Opakowań – SWDO podpowiada, jak to zrobić, zwłaszcza, gdy wymagania poszczególnych odbiorców mogą być różne i wynikać z wielu czynników, w tym z wymogów w określonym regionie lub w kraju, do którego dany produkt ma trafić. Każdemu z dostawców zadanie to ma ułatwić właśnie SWDO.

 www.swdo.pl

System ten został stworzony, aby udostępnić użytkownikowi (dostawcy) wzorcowe sposoby pakowania i oznakowania świeżych owoców i warzyw, które uwzględniają oczekiwania i wymagania kolejnych użytkowników towarów zawartych w tych opakowaniach, poczynając od wielkotowarowego odbiorcy, a na detalicznym kliencie kończąc. SWDO uwzględnia także szereg czynników, które mają znaczenie dla biznesowej relacji wielkotowarowego odbiorcy z wielkotowarowym dostawcą świeżych produktów ogrodniczych (jak np. akceptacja sposobu pakowania i opakowań). Użytkownik tego systemu otrzymuje raport dot. sposobu pakowania, zawierający informacje istotne dla oceny jego właściwości, kształtujących koszty użytkowania opakowań związanych np. z rozpakowaniem paletowej jednostki ładunkowej i układaniem towaru na półkach, opłatami produktowymi i zagospodarowaniem poużytkowych odpadów opakowaniowych.

Cel realizacji projektu

Głównym zadaniem projektu było opracowanie i wdrożenie systemu wspomagania doboru opakowań w obrocie rynkowym świeżymi owocami i warzywami, który: zapewnia ciągły dostęp do doradztwa, rozwija współpracę użytkowników opakowań z dostawcami materiałów opakowaniowych i opakowań, przyczynia się do poprawy dostępności rynkowej opakowań (dotyczy to zwłaszcza  producentów owoców i warzyw, będących pierwszymi użytkownikami opakowań w łańcuchu dystrybucji), stymuluje wzrost efektywności ekonomiczno-technicznej łańcucha dystrybucji, wpływa na wzrost bezpieczeństwa żywności poprzez aktywowanie stosowania oznakowania opakowań zgodnego ze standardami globalnego systemu GS1. Twórcy tego systemu przyjęli następujące zasady obowiązujące w systemie:

·        udostępnianie zainteresowanym uczestnikom obrotu rynkowego wiedzy potrzebnej w doborze prawidłowego opakowania,

·        udostępnianie możliwości kontaktów użytkownikom systemu, potrzebującym i zainteresowanym potencjalną współpracą, jak na przykład: producent owoców i sieć handlowa, hurtowy rynek rolno-spożywczy bądź eksporter czy producent opakowań lub przewoźnik/spedytor.

Oprócz tego system uwzględnia potrzeby informacyjne (generowane w postaci raportów i analiz) innym użytkownikom, takim jak: regionalnym, lokalnym jednostkom administracji państwowej i strukturom samorządowym.

Główne procesy SWDO

System SWDO realizuje wiele procesów istotnych dla użytkowników, wśród których najważniejsze to:

§      wspomaganie doboru opakowania z uwzględnieniem wymogów formalnych i szczególnych, udostępnianych przez odbiorców wielkotowarowych (generalnie wymogi BRC i GS1);

§      zmiana/ulepszenie opakowania, optymalizacja techniczno-ekonomiczna;

§      publikacja ofert i zapytań ofertowych użytkowników systemu;

§      doradztwo, wymiana wiedzy, forum dyskusyjne;

§      funkcjonalność umożliwiająca okresowe badania i ocenę wpływu systemu wspomagania doboru opakowań świeżych owoców i warzyw na wykorzystanie potencjału ogrodniczego, rozwój gospodarczy regionów (wzrost eksportu) i ochronę zasobów naturalnych - Client Relationship Management;

§      e–promocja podmiotów realizujących projekt oraz zainteresowanych użytkowników;

§      zdalne nauczanie (kursy, seminaria, prezentacje).

Zakres systemu – rodzaje owoców i warzyw

Tablica 1. Przedstawia asortyment warzyw i owoców, jaki został objęty systemem SWDO.

Tablica 1. Asortyment warzyw i owoców

Zakres terytorialny systemu

Użytkownik ma możliwość wyboru lokalizacji w podziale na: kraj i ewentualnie region odbiorcy docelowego, w tym:

·        PL - Polska,

·        DU - Niemcy,

·        RU - Rosja,

·        NO - Norwegia,

·        SE - Szwecja,

·        FL – Finlandia .

Wg regionu np. w Polsce: region mazowiecki

Funkcjonowanie systemu

Na rzecz realizacji tak wielofunkcyjnego systemu przyjęto też istotne założenia organizacyjno-techniczne: System jest wbudowany w platformę internetową, dostępną w trybie 7 dni w tygodniu przez 24 godziny na dobę; Platforma jest w stanie efektywnie obsłużyć równocześnie do 1.000 użytkowników systemu; Składa się ona z części publicznej (dostępnej dla wszystkich) oraz części logowanej, przeznaczonej dla zarejestrowanych użytkowników, a informacje dostarczane przez użytkowników są  przechowywane w bazie danych platformy; Platforma ma rozgraniczone funkcje operatorskie i administracyjne, a ustalone zasady zarządzania i aktualizacji informacji służą utrzymaniu i  aktualizacji zawartości danych w bazie wiedzy; System doboru opakowań posiada wsparcie techniczne w postaci linii help-desk oraz wbudowane mechanizmy ochrony przed nieuprawnionym dostępem, próbami wyłudzenia danych itp.

Podczas realizacji Projektu PL-0015 przeprowadzono wiele badań i analiz stanu i potrzeb w zakresie wyżej wymienionej tematyki, uzyskując ciekawe wyniki i wynikające z nich wnioski, którymi również realizatorzy tego projektu chcą udostępnić zainteresowanym.

box